Bitkileri Çoğaltma ve Bölme Yöntemleri
Budiol Du Debe - okuma önerisi
Bir bitkiniz varsa, aslında onlarca bitkiniz var demektir. Doğru kesim, doğru zaman ve biraz sabırla tek bir sardunyadan bütün balkonu doldurabilirsiniz. Üstelik masrafı neredeyse sıfır.
Bu rehber, hiç denememiş biri için yazıldı. Adımları sırayla uygulayın, ilk denemede birkaç kayıp yaşamayı normal karşılayın.
Temel Kavramlar
- Çelik (kesme): Bitkiden alınan bir gövde, sürgün veya yaprak parçasının köklendirilmesi. En yaygın bitki çoğaltma kesme yöntemidir.
- Bölme: Kök yumağı olan bitkiyi saksıdan çıkarıp ikiye veya üçe ayırmak.
- Daldırma: Dalı koparmadan toprağa yatırıp orada köklendirmek.
- Sürgün (yavru): Ana bitkinin dibinden çıkan küçük bitkiciği ayırmak.
Hangi Bitkiye Hangi Yöntem?
| Bitki | Uygun yöntem | Zorluk |
|---|---|---|
| Sardunya, fesleğen, nane | Gövde çeliği | Çok kolay |
| Sarmaşık, pothos, filodendron | Boğumlu gövde çeliği | Çok kolay |
| Sukulent, kaktüs | Yaprak veya kol çeliği | Kolay |
| Barış çiçeği, zambak, şeflera kümesi | Bölme | Kolay |
| Çilek, örümcek bitkisi | Sürgün ayırma | Çok kolay |
| Biberiye, lavanta, defne | Yarı odunsu çelik | Orta |
| Asma, ortanca | Daldırma | Orta |
Adım Adım: Çelikle Çoğaltma
- Zamanı seçin. İlkbahar ve yaz başı en verimli dönemdir. Bitki aktif büyürken kök daha hızlı çıkar. Kış ortasında beklemek daha akıllıca. Mevsime göre bahçe işleri takvimi bu konuda iyi bir pusuladır.
- Sağlıklı ana bitki bulun. Yaprakları lekeli, böcekli veya sararmış bir bitkiden çelik almayın. Sorun çeliğe de geçer.
- Aleti temizleyin. Keskin makas veya maket bıçağı kullanın. Alkolle silin. Kör makas gövdeyi ezer, ezik doku çürür.
- Doğru yerden kesin. 8–12 cm uzunluğunda, üzerinde en az iki boğum (yaprak çıkış noktası) olan bir uç seçin. Kesimi boğumun hemen altından, hafif eğik yapın.
- Alt yaprakları temizleyin. Alt yarıdaki yaprakları koparın. Suda veya toprakta kalan yaprak çürür. Üstte iki üç yaprak bırakın. Yapraklar çok büyükse yarıdan kesin, böylece su kaybı azalır.
- Çiçek ve tomurcukları alın. Çelik enerjisini çiçeğe değil köke harcamalı.
- İsterseniz köklendirici kullanın. Şart değil. Odunsu bitkilerde işe yarar. Kesik ucu toz köklendiriciye batırıp fazlasını silkeleyin.
- Ortama yerleştirin. İki seçenek var:
- Suda: Cam bardağa koyun, boğumlar suda kalsın, yapraklar suya değmesin. Suyu iki üç günde bir değiştirin.
- Toprakta: Perlit ve torf karışımı ya da hafif bir harç kullanın. Gübreli ağır toprak çelik için uygun değil. Toprak seçimi konusundaki rehber burada işinize yarar.
- Nem kapanı kurun. Saksıyı şeffaf poşetle örtün veya kesilmiş pet şişe geçirin. Günde bir kez havalandırın. Sukulentlerde bunu yapmayın, onlar küflenir.
- Yeri ayarlayın. Aydınlık ama doğrudan güneş almayan bir nokta. Güneş ve gölge dengesi köklenmede de belirleyicidir.
- Bekleyin. Yumuşak gövdelilerde 7–15 gün, odunsularda 4–8 hafta. Çeliği çekiştirmeyin. Hafif direnç hissediyorsanız kök tutmuştur.
- Saksıya alın. Kökler 3–5 cm olunca kendi saksısına aktarın. Suda köklenenleri kademeli alıştırın, su kökü toprağa geçişte biraz zorlanır.
Adım Adım: Bölme
- Bitkiyi bölmeden bir gün önce sulayın. Kök yumağı nemliyken daha kolay ayrılır.
- Saksıyı yan yatırın, kenarına bastırıp bitkiyi çıkarın. Gövdeden çekmeyin.
- Toprağı elinizle gevşetin. Kök yumağının doğal ayrım noktalarını arayın.
- Elinizle ayrılmıyorsa temiz bir bıçakla kesin. Her parçada hem kök hem sürgün olmalı.
- Ezik, siyah veya kokan kökleri kesip atın.
- Parçaları yeni saksılara dikin. Yaprakları biraz seyreltin, kök azaldığı için bitki daha az yaprağı besleyebilir.
- Bol sulayın, ilk iki hafta gölgede tutun, gübre vermeyin. Kompost ve doğal gübreleri bitki toparladıktan sonra devreye sokun.
Sık Yapılan Hatalar
- Çok uzun çelik almak. Uzun parça kök çıkarmadan yorulur. Kısa tutun.
- Yaprakları suda bırakmak. Bir gecede bulanan su ve kokan sap bunun sonucudur.
- Suyu değiştirmem
Faydalı bağlantılar
- mobiltaxi-service - tum farm siteleri mobiltaxi testi